XON - Nieuws

EDE - Stel je voor: je bent agrariër in zwaar weer. Ieder jaar wordt het moeilijker om tussen alle regeltjes door het hoofd boven water te houden. Je moet stoppen en je stallen staan leeg, totdat iemand aanbiedt om je stal te huren voor een mooie prijs. Je twijfelt misschien, maar besluit het te doen. Tijdelijk, natuurlijk, totdat je andere plannen hebt. Maar na de eerste maand lijkt er plots geen weg meer terug.

Door: Suzan van Loenen

Drugscriminaliteit leek lang iets dat zich vooral afspeelde in Noord-Brabant. Daar waar het uitgestrekte buitengebied de perfecte vestigingsplek voor criminelen was. Maar na jaren van uiterste inspanning van opsporingsinstanties daar om drugscriminaliteit te bestrijden, lijkt het alsof drugsproducenten steeds vaker boven de rivieren terecht komen. "Criminelen zoeken plekken op waar minder aandacht voor deze problemen is”, zegt Marc Janssen van Meld Misdaad Anoniem.

In samenwerking met de provincies Gelderland en Overijssel, verschillende gemeenten, de politie, het Openbaar Ministerie en LTO Noord startte Meld Misdaad Anoniem ruim een jaar geleden een campagne: volledig gericht op drugsproductie in het buitengebied. Ook de gemeente Ede is onderdeel van de campagne. Het Edese buitengebied is groot en daarom misschien wel geschikt voor criminelen.

Verleidelijk

Maar hoe groot is het risico dat drugscriminelen hier hun weg vinden? "Ook in de provincie Gelderland komt het voor dat mensen gewoon op hun erf worden benaderd door criminelen”, vertelt Janssen. "Het vervelende is dat dit soort criminelen een neusje lijkt te hebben voor waar het slecht gaat: de agrarische sector heeft het moeilijk. Er is leegstand. Voor een agrariër die het water aan de lippen staat, kan dat verleidelijk zijn. Het zijn geen kleine bedragen die je aangeboden krijgt.”

Het klinkt Ben Haarman, voorzitter van LTO Noord Regio Oost, niet vreemd in de oren. ,,Het buitengebied is voor criminelen interessant, omdat je daar minder zichtbaar bent”, vertelt hij. "Daar staan vaak bedrijfsgebouwen van boeren die zijn gestopt of willen stoppen.” Haarman noemt de situatie op die plekken ideaal voor criminelen. "Je kunt daar ongestoord je werk doen.” Voor agrariërs met financiële problemen klinkt het verhuren van gebouwen aanlokkelijk. ,,Zonder de bedoeling om in criminele activiteiten verzeild te raken.”

Geen uitweg

Want veel eigenaren van bedrijfspanden of agrariërs met een lege stal beseffen niet met wie ze in zee gaan. Als ze uiteindelijk terugkrabbelen, lijkt er plots geen uitweg meer. Haarman: "Dan zit je in die cultuur van intimidatie en bedreiging. Eenmaal erin is het moeilijk om eruit te komen.” Als verhuurder moet je dan stevig in je schoenen staan, wil je het stoppen, benadrukt hij. "Het gaat om de veiligheid van je gezin, van jezelf. Het is een neerwaartse spiraal waar je je niet in moet laten zuigen.”

Daarom is de campagne van Meld Misdaad Anoniem ook voor een groot deel gericht op waarschuwen. "We kennen verhalen van agrariërs in Nederland die er, na twee of drie keer geld innen, niet zo’n goed gevoel meer bij hebben. Maar ja, als je dan wilt stoppen, dan ben je chantabel”, aldus Janssen van Meld Misdaad Anoniem. "Dan zegt zo’n crimineel: ‘Stoppen gaat niet meer’. Je bent betrokken in het criminele circuit. Ze zijn keihard.”

IJsberg

In hoeverre speelt dit probleem concreet in de omgeving van Ede? Op die vraag kan zowel Janssen als Haarman geen antwoord geven. Ook de cijfers in het Landelijk overzicht Synthetische Drugs geven geen uitsluitsel. Daaruit blijkt dat in de regio Oost-Nederland, waar Gelderland onder valt, de hoeveelheid productielocaties lijkt te stijgen in 2020, maar het aantal opslaglocaties en dumpplekken is vooralsnog redelijk stabiel. Productie gaat echter niet zonder afval en wat je produceert moet ook worden opgeslagen.

Drugscriminaliteit, waaronder productie van synthetische drugs, valt niet voor niets onder ondermijning: de criminaliteit waar onder- en bovenwereld samenkomen. Drugsproductie en -handel is een enorm proces, waar veel mensen (potentieel) onderdeel van zijn. Hoewel regelmatig een drugslab opgerold wordt, is dan ook moeilijk te zeggen hoe groot de problematiek daadwerkelijk is. Zien we alleen het topje van de ijsberg?

Drugs in de regio is een nieuw onderzoeksdossier van Bureau Spotlight. De komende tijd doet Suzan van Loenen onderzoek naar de mogelijke productie van synthetische drugs in de omgeving van Ede. Ben jij zelf wel eens benaderd door drugscriminelen of weet je meer over de drugsproblematiek in de regio? Neem contact met ons op via bureau@bureauspotlight.nl of stuur een bericht via onze social media.

Bureau Spotlight, lokale onderzoeksjournalistiek in de Foodvalley, is een samenwerking van BDUmedia, Omroep Ede en de School voor Journalistiek in Ede. Mede mogelijk gemaakt door subsidie van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek.

💬 Mail ons!
Heb jij een tip of opmerking? Mail naar de redactie: redactie.online@xon.nu.

Deel dit artikel